Bơm màng khí nén bơm hóa chất có an toàn không?

Bơm màng khí nén bơm hóa chất tương đối an toàn nếu thiết bị được chọn đúng vật liệu và lắp đặt đúng kỹ thuật. Máy vận hành bằng khí nén, không cần động cơ điện đặt trực tiếp tại thân bơm. Tuy nhiên, nguy cơ rò rỉ, ăn mòn hoặc cháy nổ vẫn có thể xảy ra khi chọn sai cấu hình. Bài viết dưới đây TRASO sẽ giúp bạn hiểu rõ ưu điểm, điều kiện vận hành và cách chọn bơm phù hợp với từng loại hóa chất.

Điều kiện để bơm màng khí nén bơm hóa chất an toàn

Thiết bị chỉ hoạt động an toàn khi toàn bộ phần tiếp xúc với hóa chất có khả năng chống ăn mòn. Hệ thống khí nén và đường ống cũng phải được lắp đúng yêu cầu.

Chọn vật liệu thân bơm phù hợp với hóa chất

Thân bơm là bộ phận tiếp xúc trực tiếp với lưu chất. Những vật liệu thường gặp gồm polypropylene, PVDF, nhôm, gang và inox.

• Thân bơm polypropylene – PP: Có trọng lượng nhẹ và khả năng chống nhiều loại axit, bazơ. Vật liệu này thường được cân nhắc trong xử lý nước, xi mạ và sản xuất hóa chất.
• Thân bơm PVDF: Có khả năng chịu nhiều hóa chất ăn mòn và nhiệt độ cao hơn PP. PVDF thường được xem xét khi bơm axit mạnh hoặc hóa chất yêu cầu độ tinh khiết cao.
• Thân bơm inox: Có độ bền cơ học tốt, dễ vệ sinh và phù hợp với nhiều loại dung môi. Tuy nhiên, inox không tương thích với mọi loại axit hoặc dung dịch chứa chloride.
• Thân bơm nhôm: Thường được dùng cho dầu, sơn, mực in và một số dung môi. Không nên mặc định sử dụng nhôm cho axit hoặc kiềm nếu chưa kiểm tra khả năng tương thích.
• Thân bơm gang: Có độ bền và khả năng chịu mài mòn tốt. Vật liệu này phù hợp hơn với dầu, bùn hoặc một số lưu chất công nghiệp ít ăn mòn.

Xem thêm: Bơm màng khí nén là gì? Cấu tạo, nguyên lý và ứng dụng thực tế 

Chọn đúng màng bơm, bi và gioăng

Màng bơm phải chịu được cả tác động hóa học và chuyển động cơ học liên tục. Chọn sai vật liệu có thể khiến màng trương nở, chai cứng hoặc rách sớm.

• Màng PTFE: Có khả năng chống nhiều loại hóa chất ăn mòn và dung môi. Đây là lựa chọn phổ biến trong hệ thống bơm axit, kiềm và hóa chất có độ tinh khiết cao.
• Màng Santoprene: Có độ đàn hồi và khả năng chịu mài mòn khá tốt. Vật liệu này được dùng trong một số ứng dụng xử lý nước, bùn loãng và hóa chất phù hợp.
• Màng Buna-N: Thường được cân nhắc với dầu khoáng, mỡ và một số lưu chất gốc dầu. Buna-N không phải lựa chọn chung cho mọi loại axit hoặc dung môi.
• Màng Viton: Có khả năng chịu nhiệt, dầu và một số hóa chất. Mức độ tương thích vẫn phải được kiểm tra theo từng môi chất cụ thể.

Ngoài màng, cần kiểm tra cả vật liệu bi, đế bi, gioăng và ống dẫn. Chỉ một bộ phận không tương thích cũng có thể gây trương nở, mất độ kín hoặc rò rỉ.

Kiểm soát áp suất và chất lượng khí nén

Khí nén ảnh hưởng trực tiếp đến lưu lượng, tốc độ bơm và tuổi thọ màng. Cấp áp suất quá cao không đồng nghĩa với việc máy sẽ hoạt động hiệu quả hơn.

• Lắp bộ lọc và điều áp: Bộ lọc giúp hạn chế nước, bụi và tạp chất đi vào van khí. Bộ điều áp giúp duy trì mức áp suất phù hợp với yêu cầu vận hành.
• Khởi động bơm từ từ: Ban đầu nên mở van khí ở mức thấp, sau đó tăng dần đến lưu lượng cần thiết. Cách này giúp giảm tải đột ngột lên màng và đường ống.
• Không vượt áp suất cho phép: Mỗi model có giới hạn áp suất khí cấp riêng. Người vận hành phải kiểm tra catalogue hoặc tem thông số trước khi sử dụng.
• Theo dõi áp suất đầu vào và đầu ra: Đồng hồ đo áp giúp phát hiện tắc ống, van đóng hoặc áp suất tăng bất thường. Đây cũng là dữ liệu cần thiết khi kiểm tra sự cố.

Lắp đặt đường ống và tiếp địa đúng kỹ thuật

Đường ống phải đủ lớn, kín và chịu được hóa chất đang sử dụng. Bố trí sai có thể làm giảm khả năng hút hoặc tạo thêm áp lực lên thân bơm.

• Hạn chế đường hút quá dài: Nên đặt bơm gần bồn chứa và giữ đường hút ngắn. Với hóa chất có độ nhớt cao, cần cân nhắc tăng đường kính ống hút.
• Không để trọng lượng ống tác động lên bơm: Đường ống cần có giá đỡ riêng. Điều này giúp hạn chế biến dạng cổng hút, cổng xả và các mối nối.
• Sử dụng mối nối kín: Vật liệu ống, keo làm kín và gioăng phải tương thích với hóa chất. Cần kiểm tra rò rỉ trước khi vận hành chính thức.
• Lắp van khóa phù hợp: Van đầu hút và đầu xả giúp cô lập bơm khi bảo trì. Tuy nhiên, phải xả hết áp suất trước khi tháo thiết bị.
• Tiếp địa khi bơm dung môi dễ cháy: Không phải mọi bơm màng khí nén đều mặc nhiên phù hợp với khu vực có nguy cơ cháy nổ. Cần dùng model có cấu hình và chứng nhận phù hợp, đồng thời tiếp địa cho bơm, đường ống và thiết bị liên quan.

Kiểm tra rò rỉ và bảo dưỡng định kỳ

Lịch bảo dưỡng cần dựa trên số giờ vận hành, áp suất, độ nhớt, độ mài mòn và tính ăn mòn của hóa chất. Không nên chờ máy ngừng hoạt động mới kiểm tra.

• Quan sát các mối nối: Kiểm tra cổng hút, cổng xả, bulông và vị trí lắp van. Nếu xuất hiện hóa chất, cần dừng máy và xác định nguyên nhân.
• Theo dõi tiếng bơm: Nhịp bơm quá nhanh, không đều hoặc tiếng xả khí bất thường có thể liên quan đến thiếu chất lỏng, tắc van hoặc hỏng màng.
• Kiểm tra lưu lượng: Lưu lượng giảm có thể do bi và đế bi bị mòn, đường hút bị hở hoặc bộ giảm thanh bị tắc.
• Thay màng theo tình trạng thực tế: Màng bơm phải được kiểm tra trước khi hết tuổi thọ. Với hóa chất nguy hiểm, nên xây dựng chu kỳ thay phòng ngừa.
• Xả áp trước khi bảo trì: Phải ngắt khí nén, khóa van và xả toàn bộ áp suất trong bơm. Hóa chất còn lại cần được thu gom và xử lý đúng quy trình.

Những loại hóa chất thường được bơm bằng bơm màng khí nén

Bơm màng khí nén được sử dụng trong nhiều ngành sản xuất. Bảng dưới đây chỉ đưa ra cấu hình tham khảo, không thay thế bảng tương thích hóa chất của nhà sản xuất.

Nhóm lưu chất	Ví dụ ứng dụng	Vật liệu thường được cân nhắc
Axit	HCl, H₂SO₄, HNO₃	PP, PVDF, màng PTFE
Kiềm	NaOH, KOH, dung dịch tẩy rửa	PP hoặc cấu hình chuyên dụng
Dung môi	Cồn, acetone, dung môi sơn	Nhôm, inox hoặc vật liệu dẫn điện phù hợp
Hóa chất xử lý nước	PAC, polymer, chất trợ lắng	PP, PVDF, màng PTFE hoặc Santoprene
Sơn và mực in	Sơn gốc nước, mực, phụ gia	Nhôm, inox, PP
Dầu và chất bôi trơn	Dầu máy, dầu thải, mỡ lỏng	Nhôm, gang, inox
Bùn hóa chất	Bùn lọc, dung dịch có hạt	Gang, inox hoặc nhựa phù hợp

Những trường hợp bơm hóa chất có thể mất an toàn

Bơm màng khí nén bơm hóa chất không còn an toàn nếu người sử dụng bỏ qua giới hạn của thiết bị. Các lỗi phổ biến gồm:

• Chọn sai vật liệu: Hóa chất có thể làm thân bơm nứt, màng trương nở hoặc gioăng mất độ kín.
• Không kiểm tra nhiệt độ: Một vật liệu có thể phù hợp ở nhiệt độ thường nhưng suy giảm nhanh khi nhiệt độ lưu chất tăng.
• Không tiếp địa hệ thống: Tĩnh điện có thể tích tụ khi bơm dung môi dễ cháy, đặc biệt với thiết bị hoặc đường ống không dẫn điện.
• Dùng sai model trong khu vực nguy hiểm: Bơm sử dụng khí nén không có nghĩa là mọi cấu hình đều đạt yêu cầu chống cháy nổ.
• Cấp khí vượt giới hạn: Áp suất quá cao làm tăng tốc độ bơm, rung đường ống và giảm tuổi thọ các bộ phận.
• Tháo bơm khi còn áp suất: Hóa chất có thể phun ra khi mở mối nối hoặc buồng bơm, gây nguy hiểm cho người bảo trì.
• Không trang bị bảo hộ: Người vận hành cần sử dụng kính, găng tay, quần áo và mặt nạ phù hợp với loại hóa chất.

XEM THÊM TẤT CẢ CÁC SẢN PHẨM BƠM MÀNG GODO

Kết luận

Bơm màng khí nén bơm hóa chất có khả năng vận hành an toàn với axit, kiềm, dung môi và nhiều lưu chất công nghiệp. Điều kiện quan trọng là chọn đúng vật liệu thân bơm, màng, bi, gioăng và tuân thủ yêu cầu lắp đặt.

Hãy gửi tên hóa chất, nồng độ, nhiệt độ, lưu lượng và vị trí lắp đặt cho TRASO. Đội ngũ kỹ thuật sẽ tư vấn cấu hình bơm phù hợp và báo giá theo nhu cầu sử dụng thực tế.

CÔNG TY TNHH TRASO

————————————–

Địa chỉ: Số 14 Ngõ 6/309 TDP Bình Minh, Xã Gia Lâm, TP Hà Nội, Việt Nam.

Hotline: 0907.085.787

Email: info@godobommang.com.vn